Dünyanın en yaşlı canlılarından biri olarak kabul edilen Great Basin bristlecone çamı, 5 binden fazla yıldır zorlu doğa koşullarına meydan okuyor. Bilim insanları, bu sıra dışı ağacın binlerce yıl nasıl hayatta kaldığını anlamak için ilk kez genomunu ayrıntılı şekilde inceledi. Araştırma, ağacın uzun ömrünün ardındaki genetik mekanizmalara ışık tuttu.
5 BİN YILDAN UZUN SÜREDİR YAŞIYOR
ABD’nin California eyaletindeki White Mountains bölgesinde yetişen Great Basin bristlecone çamı (Pinus longaeva), dünyanın en yaşlı tekil canlı organizmaları arasında yer alıyor. Bazı ağaçların yaşının 5 bin yılı aştığı belirtiliyor. Bu özelliğiyle uzun yıllardır bilim insanlarının ilgisini çekiyor.
GENOMU İLK KEZ ÇÖZÜLDÜ
California Üniversitesi Davis Kampüsü (UC Davis) öncülüğünde yürütülen araştırmada, ağacın genomu ilk kez ayrıntılı olarak dizilendi.
Araştırmacılar, ağacın olağanüstü yaşam süresinin arkasında; DNA’yı koruyan, hastalıklara karşı direnci artıran ve çevresel strese uyum sağlamasını kolaylaştıran genetik özelliklerin bulunduğunu belirledi.
SERT KOŞULLAR ONU DAHA DAYANIKLI YAPTI
Great Basin bristlecone çamı, besin bakımından fakir topraklarda, yüksek rakımlarda, dondurucu soğuklarda ve kurak iklimde yaşamını sürdürüyor.
Bilim insanlarına göre ağacın çok yavaş büyümesi ve zorlu çevre koşullarına uyum sağlaması, binlerce yıl hayatta kalabilmesinde önemli rol oynuyor.
İNSAN ÖMRÜ İÇİN DE UMUT OLABİLİR
Araştırmacılar, elde edilen bulguların yalnızca bu ağacın uzun ömrünü açıklamakla kalmayacağını, yaşlanma sürecine ilişkin yeni araştırmalara da katkı sağlayabileceğini ifade etti.
Çalışmanın, gelecekte yaşlanma biyolojisi, genetik dayanıklılık ve iklim değişikliğine dirençli bitkilerin geliştirilmesi gibi alanlarda önemli bir kaynak olması bekleniyor.
